مانیتورهای ذرات هوا
مانیتورینگ دقیق ذرات معلق هوا برای انطباق با مقررات و حفاظت از سلامت و رفاه جوامع
ذرات معلق ریز یکی از مهمترین آلایندههای جهانی تأثیرگذار بر سلامت انسان هستند و مانیتورینگ غلظت آنها در هوای محیط، یکی از حیاتیترین مؤلفههای یک برنامه جامع مانیتورینگ کیفیت هوا محسوب میشود. این ذرات میتوانند در هوای داخل ساختمانها نیز بهوفور یافت شوند.آلودگی ناشی از ذرات معلق، علاوه بر تهدید سلامتی، تأثیرات مخربی بر محیط زیست دارد؛ از کاهش دید گرفته تا پیامدهای جدیتری مانند باران اسیدی که منجر به آلودگی خاک و آبها میشود.توانایی اندازهگیری ذرات معلق و درک منابع تولید آنها، زیربنای اجرای راهکارهایی برای کاهش خطرات ناشی از مواجهه طولانیمدت انسانی یا حوادثی است که ممکن است آسیبزا باشند.
منابع ذرات معلق هوا
ذرات معلق (PM) معمولاً بر اساس منشأ آنها به دو دسته طبیعی و انسانی تقسیم میشوند. منابع طبیعی شامل فورانهای آتشفشانی، آتشسوزیهای جنگلی و پراکنده شدن گرده گیاهان است.
منابع انسانی ناشی از فعالیتهای انسانی شامل کشاورزی، باغداری، دفع پسماند و فاضلاب میشود. با این حال، انتشار ناشی از احتراق سوختها مانند گازهای خروجی خودروها و آتشهای ناشی از سوزاندن چوببه دلیل افزایش شهرنشینی، تراکم بالای جمعیت و فعالیتهای صنعتی فشرده، اصلیترین عامل افزایش بیش از حد ذرات معلق در هوا به شمار میرود.
اثرات ذرات معلق بر سلامت، در سطوحی از مواجهه رخ میدهد که هماکنون بسیاری از مردم در مناطق شهری و روستایی، چه در کشورهای توسعهیافته و چه در حال توسعه، تجربه میکنند .اگرچه میزان مواجهه در بسیاری از شهرهای با رشد سریع امروزی، اغلب بسیار بالاتر از شهرهای توسعهیافته با اندازه مشابه است.
بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، در کشورهای با درآمد کم و متوسط، مواجهه با آلایندهها در داخل و اطراف منازل ناشی از سوزاندن سوختهای آلاینده در آتشهای روباز یا اجاقهای سنتی برای پختوپز، گرمایش و روشنایی خطر ابتلا به بیماریهای مرتبط با آلودگی هوا را بیش از پیش افزایش میدهد؛ از جمله عفونتهای حاد دستگاه تنفسی تحتانی، بیماریهای قلبیعروقی، بیماری مزمن انسدادی ریه و سرطان ریه.
انواع ذرات معلق
ذرات معلق در اندازههای مختلفی وجود دارند که هر کدام درجهای از خطرناکی را دارند. غلظت ذرات معلق بر حسب میکرومتر اندازهگیری میشود.
ذرات معلق کل (TSP)،ذرات معلق در هوا با قطر تا ۱۰۰ میکرومتر که از فرآیندهای احتراقی و غیراحتراقی تولید میشوند؛ از جمله گردوغبار بادی، نمک دریا، عملیات خاکی، فعالیتهای معدنی، فرآیندهای صنعتی، موتور وسایل نقلیه و آتشسوزیها.
ذرات معلق ۲.۵ (PM2.5)ذرات یا قطرات ریز موجود در هوا با قطر ۲.۵ میکرومتر یا کمتر که بهقدری کوچک هستند که میتوانند به عمق ریهها و حتی وارد جریان خون شوند.
ذرات معلق ۱۰ (PM10)ذرات با قطر ۱۰ میکرومتر یا کمتر که بهاندازهای کوچک هستند که میتوانند از گلو و بینی عبور کرده و وارد ریهها شوند.
ذرات معلق ۱ (PM1)ذرات فوقالعاده ریز با قطر کمتر از ۱ میکرومتر.
ذرات معلق ۴ (PM4) ذرات با قطر آیرودینامیکی ۴ میکرومتر یا کمتر.
روشها و تکنیکهای مانیتورینگ لحظهای ذرات معلق هوا
تضعیف بتا برای اندازهگیری جرم (BAM)
روش BAMدر مانیتورینگ ذرات معلق هوا، غلظت جرمی ذرات معلق محیطی را بهصورت پیوسته اندازهگیری میکند. در این روش، ذرات معلق روی یک نوار فیلتر فایبرگلاس جمعآوری میشوند و اندازهگیری با تفکیک زمانی یک دقیقه انجام میگیرد.این فناوری از یک آرایش نمونهبرداری درونخطی استفاده میکند که در آن، میزان تضعیف پرتوهای بتا هنگام عبور از فیلتر اندازهگیری میشود، در حالی که نمونهبرداری از ذرات معلق بهطور همزمان ادامه دارد. این ویژگی باعث میشود نمونهبرداری از هوای محیط تقریباً در تمام ۶۰ دقیقه هر ساعت انجام شود.همچنین، امکان انجام اندازهگیری پرتو بتا در تقریباً کل بازه یکساعته فراهم است که در نتیجه، حساسیت اندازهگیری و قدرت تفکیک زمانی بهطور قابل توجهی افزایش مییابد .تجهیزات این روش :
1-BAM 1020
2-E-BAM Plus
3-BAM
دستگاههای قابل حمل و دستی
این دستگاهها بر پایه فناوری نوری طراحی شدهاند و برای استفاده در اتاقهای تمیز کاربرد دارند. اتاقهای تمیز، محیطهای بسته و کنترلشدهای هستند که از سیستمهای کنترل پارامترهای محیطی و فیلتراسیون برای تصفیه هوای داخلی در فرآیندهای تولید و تحقیقات استفاده میکنند؛ مانند صنایع نیمهرسانا، بیوتکنولوژی، داروسازی، نظامی/هوافضا، پزشکی و بستهبندی مواد غذایی.کلاسهای اتاق تمیز (ISO) تعداد مجاز ذرات معلق در هر متر مکعب هوا را تعیین میکنند. از آزمایشهای اعتبارسنجی برای تعیین نقاط پایش دورهای یا پیوسته استفاده میشود، جایی که شمارندههای دقیق ذرات برای اندازهگیری هوا به کار گرفته میشوند.این دستگاهها همچنین میتوانند در محیطهای دیگری از جمله مدارس، دانشگاهها و مراکز ورزشی نیز مورد استفاده قرار گیرند.
روش نمونهبرداری لحظهای ذرات معلق
روش وزن سنجی
در روش وزنسنجی، هوا از درون یک فیلتر که از قبل توزین شده است، مکیده میشود و ذرات روی فیلتر جمع میگردند. سپس فیلتر خارج شده و دوباره توزین میشود. اگرچه این روش توسط نهادهای نظارتی از جمله آژانسهای حفاظت از محیط زیست به طور گسترده مورد استفاده قرار میگیرد، اما ایدهآل نیست، زیرا تنها دادههای میانگین را برای دوره زمانی که فیلتر در محل مستقر بوده ارائه میدهد و قادر به اندازهگیری لحظهای نیست. با این حال، این روش میتواند برای بهدست آوردن یک نمای سریع از میزان ذرات معلق در یک مکان، به منظور تعیین نقاط مناسب برای پایش دقیقتر، مفید واقع شود.محصولات نمونهبردار هوا استپ به شرح زیر میباشد:
- E-Samplerنمونهبردار ای (دستگاه مانیتور لحظهای گردوغبار)
- MicroVol 1100نمونهبردار هوای حجم کم)
- HiVol3000نمونهبردار هوای با دبی بالا
- Samplers نمونهبردارها
طیف وسیعی ازمانیتورهای ذرات معلق هوا
شرکت آکوام برای دههها در خط مقدم یکپارچهسازی مانیتورهای ذرات معلق هوا با کیفیت بالا در سیستمهای خود قرار داشته است. این امر به محققان، مقامات حفاظت از محیط زیست و صنایع این امکان را داده است تا اقدامات قاطعی انجام داده و به کاهش و کنترل آلودگی هوا کمک کنند.
ما طیف وسیعی از نمونهبردارها و مانیتورهای ذرات معلق هوای خود را (تحت هر دو برند آکوام و مت وان) برای مصارف درجه مرجع و نزدیک به مرجع طراحی و تولید میکنیم. علاوه بر این، ما مانیتورهای ذرات تولید شده توسط شرکای خود را نیز عرضه میکنیم تا اطمینان حاصل کنیم که میتوانیم راهکاری متناسب با نیازهای خاص پروژه مانیتورینگ شما ارائه دهیم.
